Patriotyzm to ostatnie schronienie łajdaka – w jednej ze scen pułkownik Dax (Kirk Douglas) przywołuje sentencje brytyjskiego pisarza okresu oświecenia Samuela Johnsona. W swoim pierwszym dramacie wojennym Stanley Kubrick udowadnia, że armia nie jest normalnością, wojna jest szaleństwem, armia w czasie wojny jest domem wariatów. Tutaj jeden absurd pociąga za sobą kolejne, ale irracjonalność sytuacji jest dostrzegalna właściwie jedynie zewnętrznie przez samego widza. Sama machina wojskowa oliwiona absurdem pracuje bez zacięcia, a nawet jeszcze lepiej. Kuriozalne, że cały nonsens przyobleczony w mundur to właściwie żywy realizm, praktycznie wszystkie przedstawione sytuacje to nie wydumana filmowo i fabularnie historia, ale powtarzalna wojskowa czy wojenna rzeczywistość. Celowo nie wspominam, gdzie toczy się akcja i podczas której wojny, sens i wymiar filmu właściwie jest ponadczasowy, a mundury można zamienić na dowolnie inne.

Czy to mundur degraduje człowieka, czy może przyciąga do siebie odpowiedni ludzki materiał? Mundur niczym skażony dżumą zaraża ludzi. Nie oprze się jej cyniczna generalicja. Widzimy jak w przepysznych pałacowych wnętrzach, w trakcie kurtuazyjnych dżentelmeńskich rozmów wysyła się ludzi na śmierć. Dla generałów życie żołnierza jest cenne dopóki w grę nie wchodzi ich własne powodzenie i pozycja, chętnie rozstrzelają żołnierzy dla przykładu byle nie za dużo i nie za mało, tak w sam raz. Nawet egzekucja może być w ich mniemaniu nieznośna albo elegancka („- Ludzie zginęli cudownie”). Doświadczony generał, najpewniej o przejściach frontowych na co wskazują jego blizny, daje sie skorumpować ledwo propozycją awansu, kiedy trzeba nie omieszka nawet wydać rozkazu ostrzelania własnych żołnierzy. Oficerskie szlify zyskują na racjonalności dopiero w bezpośrednim zderzeniu z frontem, odłamki latające wokół powodują że trudno otępieć, jednak człowiek z gruntu zły na pewno w tej sytuacji nie stanie się lepszy. Tchórzliwy porucznik najpierw omyłkowo zabija jednego z żołnierzy, drugiego jako potencjalnego świadka niegodziwości posyła na śmierć. Z drugiej strony kapitan artylerii odmówi ostrzelania własnych ludzi, a pułkownik Dax zaryzykuje bardzo wiele podejmując się obrony swoich żołnierzy wszelkimi sposobami. Może więc przyzwoitość zawsze się obroni nawet w zinstytucjonalizowanym szaleństwie? Tylko czy w końcu Dax odmawiając przyjęcia awansu robi to z poszanowania elementarnych ludzkich zasad, które na jego oczach zostały pogwałcone czy może obawiając się, że któregoś dnia dowodzenie zza biurka i jego zmasakruje psychicznie podobnie jak jego przełożonych?  W końcu prości żołnierze płynnie dryfujący od ideałów w najpodlejsze instynkty. Paradoksalnie najdzielniejsi stają przed plutonem egzekucyjnym za tchórzostwo. Jeden ze skazanych w ostatniej chwili pyta dlaczego nie zostaną rozstrzelani nie tyle pozostali, co także pozostali…

Jakby ukojeniem dla przytłoczonego widza zdaje się być ostatnia scena filmu. Oto zahartowani w rzeźnickich okopach pierwszej wojny szczęśliwcy weterani, wydawałoby się wyprani już z wszelkich uczuć, emocji, pogodzeni z losem, nierzadko ze śmiercią, drwią i dworują sobie bez zahamowań z młodej Niemki czyli wroga jeszcze mniejszej wartości niż wrogi żołnierz. Zrezygnowana twarz pułkownika Daxa widzącego swoich żołnierzy mówi sama za siebie – wojna degeneruje, zmienia nawet największych idealistów, prowadzi do upadku moralnego ludzi jako jednostek społecznych. I stoi ta biedna Niemka, jak owieczka przed stadem wilków, nieśmiało zaczynając śpiewać…A zaczyna śpiewać po niemiecku starą niemiecką piosenkę o huzarze, który zginął na wojnie zostawiając ukochaną. Mimo, że Francuzi przecież nie rozumieją ani słowa to jednak zamierają jak zaczarowani, co czują, myślą w tym momencie? Tego nie wiadomo, ale wydaje mi się, że każdy myśli i czuję to co siedzi w jego głowie, o bliskich, poległych, życiu, śmierci, bezsensie losu, współczuciu, cokolwiek myśli to teraz w środku wojny znowu jest po prostu – człowiekiem. Tak jak człowiekiem, aniołem wręcz staje się ta młoda Niemka, która daje im rozrywkę, ale i rozgrzeszenie, przesłanie: wszyscy jesteśmy takimi samymi ludźmi. Jeżeli jutro zginą to otrzeźwiali, znowu jako ludzie, nie zwierzęta.Pocieszające, że dla żołnierzy jest jeszcze jakaś nadzieja, jeżeli nie na życie to psychiczną równowagę. Jeden niespodziewany ludzki impuls jest w stanie przywrócić im normalność. Normalność jednak to kiepska namiastka kiedy generalscy szaleńcy będą grać ich życiem, niczym pionkami na szachownicy w wielkiej grze możnych i wysoko postawionych.

Film technicznie jest zrealizowany perfekcyjnie. Już od pierwszych chwil zwracają uwagę niebanalne ujęcia, kadrowanie i praca kamery. Wstydliwie widzimy lepiej, więcej i bliżej niż byśmy chcieli, ale nie jako ktoś obcy zza kadru i nie nachalnie w dzisiejszym stylu, raczej jako stojący w półdystansie bezpośredni świadek. Montaż płynie wartko do przodu. Nie ma tu ślepych zaułków i niepotrzebnych scen, tych może nawet jest za mało, ale też nie odnosi się wrażenia by czegokolwiek brakowało do całości obrazu. Scenografię w szerokim planie można podziwiać szczegół po szczególe. Zwraca uwagę skrupulatne oświetlenie jako jedna ze stałych obsesji Kubricka. Oczywiście jakakolwiek pochwała filmu nie miałaby sensu, gdyby nie wyśmienite aktorstwo, znakomita rola Kirka Douglasa jest oczywistością. Nie jestem jakimś znawcą klasyki lat pięćdziesiątych, niemniej po dorobku aktorskim i efektach na ekranie widać, że reżyser nie pozwolił sobie na przypadek w obsadzie. Może za wyjątkiem epizodu Christiane Harlan w jedynej roli kobiecej, zresztą chyba olśniewającej nawet dla samego Kubricka, pojął ją zresztą za żonę.

Podsumowując film jako całość, właściwie może przerażać racjonalny naturalizm, brak tu nachalnej filozofii wciskanej widzom do głów, jeżeli w rzeczywistości w okopach dziennie ginęło kilkadziesiąt tysięcy ludzi, a w jednej bitwie setki tysięcy to ten film jest wręcz delikatny w wyrazie. Kubrick, niczym wytrwany chirurg serią precyzyjnych cięć, tnie z lekkością jedna po drugiej praktycznie wszystkie zatrute wnętrzności tej specyficznej ludzkiej profesji uprawianej w mundurze. A robi to z takim nieznośnie wymiernym efektem, że właściwie już wszystkim późniejszym filmom celującym w antywojskowość od najrozmaitszych stron, będzie brakować jakiejś cząstki kompletności obecnej w dziele Kubricka.

W lutym 1965 r. Rosjanie przeprowadzili charakterystyczne manewry. Operacją kierował sam gen. armii Paweł Batow, szef Sztabu Generalnego Armii Radzieckiej. Na lotnisko w Debrznie przyleciały 4 radzieckie Su-7b. Do portu w Ustce przypłynął specjalny statek, z którego ładunek przetransportowano na poligon w Drawsku oraz na lotnisko w Słupsku. Inne ładunki transportowano koleją z Brześcia na poligon w Bornem-Sulinowie, a nawet samochodami. 26 lutego 1965 r. w Karwicach na terenie poligonu drawskiego, w obecności ponad 100 wyższych rangą oficerów polskich odbyły się manewry rakiet taktycznych krótkiego zasięgu.
Ładunki miały symulować transport  głowic i bomb atomowych. Manewry zakończyły się wielką klapą. Cała operacja transportu jak i wdrożenia do użycia okazała się czasochłonna i nieefektywna. W przypadku wojny mogło się okazać, że ZSRR byłby pozbawiony najpotężniejszego ofensywnego środka pola walki w postaci taktycznej broni atomowej, gotowej do użycia od pierwszych najważniejszych chwil.

Na podstawie porozumienia z 25 lutego 1967 r. zawartego w Moskwie przez ministra obrony PRL Mariana Spychalskiego i ministra obrony narodowej ZSRR marszałka Andrieja Grieczkę, zbudowano w Polsce magazyny broni nuklearnej. Składy wybudowano w latach 1967 – 1970 w Templewie niedaleko Trzemeszna Lubuskiego, Brzeźnicy-Kolonii koło Jastrowia oraz Podborsku niedaleko Białogardu.
Identyczne magazyny zbudowano w tym czasie także w NRD, na Węgrzech, w Bułgarii, Czechosłowacji.
Udokumentowane usystematyzowanie składowania broni jądrowej w krajach bloku wschodniego w tym czasie, wbrew zachwytom nad odtajnionymi dokumentami, wcale nie znaczy że do tego czasu takiej broni tam nie było. Rosjanie posiadali dużą samodzielność jeśli chodzi o swoje bazy wojskowe, wobec obecności takiej broni w RFN, równolegle powinna być ona obecna blisko możliwego frontu, w NRD czy Polsce, szczególnie że stacjonowały w tych krajach środki do jej przenoszenia. Jakieś hiobowe głosy, że właśnie od tego czasu Polska narażała się na atomowe przeciwuderzenie, też raczej można włożyć między bajki. USA zakładało tak czy inaczej obecność takiej broni m.in. w Polsce nawet gdyby jej tam faktycznie nie było.

Obiekty 3001, 3002 i 3003 zostały objęte w Polsce ścisłą tajemnicą. Budowa tajnych magazynów zaczęła się jeszcze w 1967 r. Zaprojektowali je Rosjanie i oni dostarczyli wyposażenie. Koszty pokrywała Polska. Budowę prowadziły jednostki WP pod oficjalną przykrywką, że konstruują tajne obiekty dla wojsk łączności. Wnętrza magazynów z bronią nuklearną strzegły cztery pary stalowych drzwi o grubości pół metra, otwierane były za pomocą mechanizmu hydraulicznego i silników. Do budowy pomieszczeń użyto żelazobetonu. Wszystkie sale wyposażone były w mierniki promieniowania.
Ulokowano je w terenie odpowiednio niedostępnym, a jednocześnie niedaleko korzystnych szlaków komunikacyjnych, stosunkowo blisko radzieckich garnizonów oraz lotnisk i broni rakietowej. W każdym przypadku w terenie zalesionym, zupełnie nie do rozpoznania z powietrza. Wszystkie blisko zachodniej granicy. W zamierzeniu miały być odpowiednio chronione fizycznie i informacyjnie, a jednocześnie zdolne do szybkiego wydania broni i transportu na pozycje docelowe. Każdy z kompleksów składowania zamieniono w małą samowystarczalną warownię. Teren był starannie zabezpieczony kilkuczęściową linią ogrodzeń, także pod napięciem, stanowiskami ogniowymi. Załogę stanowiło 120 żołnierzy, 60 oficerów i techników. Ochronę stanowiły doborowe jednostki komandosów.

W połowie lat 80. w magazynach tych znajdowało się 178 ładunków jądrowych (po około 60 w każdym), z tego 14 głowic o mocy 500 kt, 35 o mocy 200 kt, 83 o mocy 10 kt, ponadto 2 bomby lotnicze o mocy 200 kt, 24 o mocy 15 kt i 10 o mocy 0,5 kt.
Głowice miały trafić m.in. do brygad artylerii wyposażonych w rakiety operacyjno-taktyczne. Stacjonowały one w Orzyszu, Choszcznie, Biedrusku i Bolesławcu. Ładunki jądrowe miały być dostarczone także dla polskich wojsk lotniczych.
Już na początku lat sześćdziesiątych zapadła decyzja, że Polska zakupi pułk samolotów myśliwsko-bombowych Su-7, mogących przenosić broń jądrową. W 1965 roku uzbrojono w te odrzutowce stacjonujący w Bydgoszczy 5. Pomorski Pułk Lotnictwa Myśliwsko-Bombowego. W marcu 1968 roku ćwiczył on z 11. Dywizją Pancerną tworzenie tak zwanych korytarzy atomowych, przez które miały ruszyć na Zachód dywizje pancerne Układu Warszawskiego.
Atomową opcję, miały także zakupione przez Polskę w latach osiemdziesiątych samoloty Su-22M4, zaopatrzone w specjalne panele w kabinie pilota umożliwiające bojowy zrzut i belki oraz zamki do podwieszenia 500-kilogramowych bomb atomowych.
Według planów z połowy lat 70. zmasowany atak jądrowy na kraje NATO miał trwać około godziny. W tym czasie polskie jednostki miały użyć 131 ładunków jądrowych: w tym 100 rakiet (36 operacyjno-taktycznych o zasięgu do 300 km i 64 taktycznych o zasięgu do 65 km ), a także i 31 atomowych bomb lotniczych.
Ponadto według doktryny ofensywnej ZSRR w razie wojny każdy dowódca dywizji zmechanizowanej miał w ciągu dnia posunąć się o najmniej 50 kilometrów. Aby wykonać to zadanie, mógł zadecydować o dokonaniu na swoim kierunku natarcia kilku uderzeń atomowych, których wykonanie spoczywało na wojskach rakietowych i lotnictwie. Utworzenie za pomocą broni atomowej korytarzy dla nacierających wojsk pancernych miało umożliwić tak szybkie zajęcie Europy Zachodniej, aby nie zdążyły do niej przybyć z pomocą wojska amerykańskie. Zakładano jednocześnie adekwatną odpowiedź NATO, które miało się skupić jedynie na powstrzymaniu uderzenia pierwszego rzutu strategicznego wojsk sowieckich stacjonujących we wschodnich Niemczech oraz armii NRD, CSRS i PRL. Maszerujący w tym czasie z terenów obecnej Ukrainy i Białorusi drugi rzut strategiczny wojsk sowieckich miał zatrzymać na linii Wisły zmasowany atak atomowy. To pozwoliłoby dotrzeć do Europy wojskom amerykańskim, zanim osłabiony nuklearnym ciosem drugi rzut strategiczny Układu Warszawskiego dotarłby do rejonu walk toczonych pomiędzy Renem a Łabą.

Jedna z trzech komór magazynowych "obiektu 3001" połozonego w okolicach Podborska. Jakieś 10 km od miejsca, z którego piszę ten tekst.

Wywiad zachodni był jednak świetnie poinformowany. W drugiej połowie lat 70. wymienione obiekty składujące broń jądrową w krajach Układu Warszawskiego funkcjonowały już w natowskich raportach wraz z ich dokładną lokalizacją. Ponieważ broń w nich składowana miała być przeznaczona w dużej mierze do użycia przez wojsko krajów macierzystych, należałoby się zastanowić czy wymienione obiekty były jedynymi miejscami składowania broni atomowej przez ZSRR w krajach podległych. Skupienie tak ważnych dla pierwszych godzin wojny środków walki w kilkunastu wybranych miejscach było dość ryzykowne przy ataku wyprzedzającym NATO.

Pomimo odtajnienia zachodnich materiałów po upadku bloku wschodniego, przez 15 lat współczesnej polskiej suwerenności o radzieckim arsenale jądrowym stacjonującym na terenie Polski mówiono zaledwie w kategoriach domysłów niepopartych dowodami, przynajmniej oficjalnie. Jeszcze w roku 1990 stacjonowanie radzieckiej broni jądrowej było w objęte ścisłą tajemnicą. Niewiele w naświetleniu tej kwestii pomogło wycofanie wojsk radzieckich z Polski w latach 1991-1993, wszystkie trzy opuszczone obiekty objęło w posiadanie wojsko. Pierwszy raz o głowicach jądrowych na terenie Polski mówił na początku lat dziewięćdziesiątych dowódca Północnej Grupy Wojsk ZSRR gen. Wiktor Dubynin, enigmatycznie potwierdziła to strona polska. Dopiero w 2006 roku MON odtajnił historyczne już dokumenty byłego Układu Warszawskiego przedstawiające dokładnie charakter obecności broni masowego rażenia na polskim terytorium.

Odłam Dawidowy – protestancki odłam kościoła adwentystów dnia siódmego, jedna z wielu różnorodnych sekt, jakich tylko w samych stanach działa zapewne tysiące.  A jednak to ta wielonarodowa i zróżnicowana wspólnota mieszkająca w Texasie, miała na kilka kolejnych lat przykuć uwagę Amerykanów.

Ortodoksyjna sekta religijna poddana praniu mózgu przez fanatycznego przywódcę Davida Koresha, czy religijna wspólnota wiary, żyjąca według swoich własnych przekonań i broniąca prawa do swojej wolności? Mając kilkanaście lat, mieszkając tutaj w innym świecie i pamiętając sensacyjne urywki w polskiej telewizji, miałem swoje oczywiście powierzchowne wnioski. Wiele lat później zrozumiałem, że poważni urzędnicy federalni w wielkich Stanach Zjednoczonych swoim sposobem myślenia wcale nie odbiegali od mojego ówczesnego poziomu.

W rzeczywistości najbardziej szokującym wyróżnikiem wyznawców z religijnego zgromadzenia w Mount Carmel Centrum, choć pewno nie dla wszystkich, było dość luźne traktowanie tradycyjnych więzi rodzinnych, za czym szła swoboda seksualna. Sam Coresh na pewno utrzymywał stosunku seksualne z wieloma kobietami, także kilkunastoletnimi dziewczynkami. Zainteresowanie instytucji tymi kwestiami było jednak nikłe. Finalnym nieszczęściem odłamu adwentystów z Waco, które stało się zresztą przyczynkiem do późniejszych wydarzeń, była wola obrony swojej niezależności za wszelką cenę. Narzędziem tej obrony była broń palna, tradycyjny synonim wolności i obrony amerykańskiego konserwatywnego Południa.

Dane o znacznej ilość broni gromadzonej przez grupę skupiła uwagę Federalnej Agencji ds. Alkoholu, Tytoniu i Broni. Dane te były rejestrowane, a broń była całkowicie legalna i w taki też sposób nabywana, nawet jeżeli po fakcie okazało się, że jej część poddano nielegalnym przeróbkom (m.in. karabiny AR-15 czyli klon M-16 przerabiano z pół automatycznych na automatyczne). Liczba ponad stu pięćdziesięciu sztuk broni w tym półautomatycznej może robić wrażenie w Europie, albo biurach Waszyngtonu, bo jak na miejscowe standardy, gdzie broń jest wyposażeniem domowym takim samym jak pralka czy lodówka, a pojedyncze osoby posiadają kilkunasto sztukowe arsenały, taka ilość w przeliczeniu na setkę osób dorosłych nie jest czymś nadzwyczajnym.

Agencja uzyskała jednak nakaz przeszukania, który zamierzała wyegzekwować. Pomimo, że akcja została przyśpieszona o dzień, była na tyle duża, że Dawidianie zostali o niej uprzedzeni ze swoich źródeł w lokalnym środowisku (o tym z kolei ATF dowiedziała się dzięki informatorowi). Zresztą lokalnie byli dobrze odbierani, tak jako grupa religijna jak i mieszkańcy, jeśli bardziej konserwatywni i religijni od reszty ze swoimi udziwnieniami to wszak w Ameryce nic szczególnego, nie mieli konfliktów z prawem.

28. lutego 1993 roku przed 10. rano do zgromadzenia Mount Carmel zajechała kolumna kilkudziesięciu samochodów z dużą więźniarką, ponad 70 uzbrojonych agentów ATF, śmigłowiec. W budynku przebywało około sto czterdzieści osób, z czego ponad połowa to kobiety i dzieci.

Charakter i zamiar akcji można określić jako mocno konfrontacyjny. Dwie skrajne organizacje, liczba uzbrojonych osób po obu stronach, zdeterminowanych i o przeciwstawnych zasadach była przysłowiową beczką prochu, gdzie jedna iskra powoduje wybuch. Było to tak oczywiste, że niestety już po fakcie, nieskończoną ilość razy podnoszono kwestię, jak łatwo można było przewidzieć ryzyko biegu wypadków i jak wiele innych możliwości zastosować, na czele choćby z wcześniejszym wyizolowaniem Koresha od grupy.

W trakcie zwyczajnej rozmowy Koresha z agentami ATF przy wejściu, padły strzały. Nie ustalono kto strzelał, dlaczego, ani z której strony, a możliwe, że był to zwyczajny przypadek. W ciągu kilku chwil, niczym w dobrym filmie sensacyjnym, rozpętała się kamerowana wojna, z tą różnicą, że padały rzeczywiste ofiary. Wiele osób wewnątrz zdawało się nie orientować w ogóle co do sytuacji i dzwonili na policyjny numer z prośbą o pomoc.

Pomimo wymiany ognia, funkcjonariusze ATF próbowali dostać się przez dach do składu z bronią, doszło tam do szczególnie zaciętej walki w bliskim starciu. ATF straciło helikopter, z którego prowadzono ostrzał i trafiony musiał awaryjnie lądować. Strzelanina trwała około 45 minut do wykończenia większości amunicji po czym obustronnie wstrzymano ogień.

Zginęło czterech agentów ATF, szesnastu zostało rannych, na pewno zginęło pięciu członków zgromadzenia, a nieokreślona liczba osób została ranna. Prawdopodobnie niektóre ofiary po obu stronach były spowodowane ogniem własnych kolegów i współbraci. W kilka godzin po zawieszeniu broni, jeden z Dawidian próbował z zewnątrz dostać się na teren ośrodka, jednak został zastrzelony. Taki był bilans szturmu na ośrodek, nie był to jednak koniec. Członkowie sekty nie zamierzali opuszczać budynku. Niczym w średniowieczu władze federalne rozpoczęły oblężenie, prowadząc negocjacje i gromadząc znaczne siły do ewentualnego szturmu. Poza budynek zostały przesłane nagrania wideo, w tym Koresha rannego w strzelaninie oraz wielu innych osób.  Jasne, szczere wypowiedzi oraz trwające negocjacje telefoniczne kładły kres różnym teoriom o zbiorowym szaleństwie, zastraszaniu, sam Koresh stwierdził spokojnie, że wolą boga jest by trwać. Rosło za to napięcie po stronie władz i presja na rozwiązanie sytuacji. Oblężenia miało trwać 51 dni. W tym czasie budynek opuściło 23 dzieci. Drugie tyle pozostało wewnątrz (twierdzi się, że wśród nich mogło być czternaścioro dzieci samego Koresha).

Finalnego dnia 19 kwietnia 1993 roku szturm rozpoczęły specjalnie przystosowane czołgi, które wbijając się w budynek rozpoczęły z wysięgników rozpylać do wewnątrz duże ilości środka paraliżującego. W jednym z zawalonych skrzydeł napotkano później zwłoki kilku osób, zginęły najpewniej od wbijającego się w budynek czołgu.

W pewnym momencie w kilku miejscach budynku wybuchł jednoczesny pożar. Powodem najprawdopodobniej był zapłon wysokiego stężenia rozpylanego paralizatora, na skutek towarzyszącego ostrzału budynku z zewnątrz granatami z gazem. Pożar rozprzestrzenił się błyskawicznie na cały budynek. Osoby wewnątrz były w trudnej sytuacji. Obezwładnione paralizatorem ginęły niezdolne do ucieczki, lub na skutek zatrucia tlenkiem węgla lub toksycznymi pochodnymi spalania paralizatora. Część osób schroniła się w umocnionym „bunkrze” w centrum budynku, być może ogień lub zawalone części konstrukcji zagrodziły im możliwość ucieczki. Ponad 20 osób w bunkrze w tym dzieci popełniło samobójstwo lub zostało zastrzelonych, przy czym posiadano tam maski przeciwgazowe ale na pewno nie były możliwe do użycia przez dzieci. Łącznie wewnątrz budynku zginęło 81 osób, w tym wielu nie amerykanów, głównie Brytyjczyków. Pożar jako samo podpalenie bez wątpliwości przypisano Dawidianom, na podstawie znalezionych w jednym ze skrzydeł budynku kanistrów z benzyną.

Siedziba Odłamu Dawidowego w ogniu 19 kwietnia 1993 nieopodal Waco, Teksas. Ginie 81 osób wewnątrz.

Niecały rok wcześniej, w sierpniu 1992 roku na jednej z farm w górach Idaho miały miejsce inne wydarzenia. W Ruby Ridge Policja i FBI bezpodstawnie zastrzeliła dwie osoby, należące do izolujących się w tych okolicach grup zgłębiających sens „nowego porządku” w odwołaniu do ultrakonserwatywnych zasad i religii. Rodzina Weaver’ów była jedną z wielu w tych okolicach hołdująca tym zasadom. Pomimo iż nie wadziły one nikomu, znalazły się w orbicie zainteresowań rządu. Na skutek prowokacji, głowę rodziny skłoniono do zakupu dwóch nierejestrowanych sztuk broni, a w zamian za oddalenie zarzutów zaproponowano mu współpracę w inwigilacji okolicznych osadników. Nie był jednak skłonny do współpracy i zignorował władze, postanowiono więc go aresztować. Na podejściu do farmy  doszło do strzelaniny w której, jak to zwykle bywa nie wiadomo kto wystrzelił pierwszy. Zginął syn Weavera, a jeden z jego przyjaciół zastrzelił zastępce szeryfa. Wezwano siły federalne, a lokalna Policja mocno przejaskrawiła rozwój wydarzeń, robiąc z  Weaverów wywrotową paramilitarną bojówkę obwarowaną w lesie niczym partyzanci. Doprowadziło to do drastycznego poluzowania procedur, a federalni snajperzy mogli prowadzić swobodny ogień bez ostrzeżenia. Weaver zosta ranny, a jego żona zabita strzałem w głowę. Po dziewięciu dniach Weaver wraz z trójką dzieci i przebywającym domu przyjacielem, dzięki mediacji jednego z lokalnych osadników poddali się. W tym czasie z jego domu nie padł ani jeden strzał. Policja aresztowała kilku lokalnych osadników próbujących przyjść mu z pomocą. Władze próbowały zatuszować rzeczywisty bieg wypadków. Dopiero po kilku latach Weaver’om wypłacono odszkodowania i rozpoczęto rzetelne śledztwa. Wszystko to na fali obywatelskich protestów i rosnących jak grzyby po deszczu wszelakiej maści organizacji paramilitarnych przekuwających swoje poglądy w czyny. Odwołali się oni do respektowania praw obywatelskich i konstytucyjnych w tym do posiadania broni, nawołując do ograniczenia władzy federalnej i uprawnień agencji federalnych. Ruby Ridge i Waco stały się ich sztandarem i fundamentem założycielskim.

19 kwietnia 1995 roku dokładnie w drugą rocznicę finalnej tragedii w Waco, o godzinie 9.01 przed siedmiopiętrowym biurowcem rządowym w Oklahoma City, w którym znajdowały się m.in. biura ATF, DEA i kilku innych agencji rządowych zaparkowała półciężarówka. Kierowca z nadrukowaną na koszulce sentencją Sic Semper Tyrrannis (taki los spotyka tyranów – motto rewolucyjne stanu Wirginia, wykrzyknięte także przez zabójcę Lincolna) pośpiesznie oddalił się od samochodu. Minutę później ciężarówka zawierająca ładunek około dwóch i pół tony materiałów wybuchowych (głównie popularnych w rolnictwie mieszanek azotowych oraz ropy) eksplodowała. Siła eksplozji (2,3 kT TNT) wbiła się przez szklany fronton budynku w głąb, tak że jedna trzecia budynku zawaliła się kompletnie, reszta choć ustała została mocno zniszczona. Mniej lub bardziej zostało uszkodzonych kilkaset innych budynków, samochodów w promieniu do kilometra, około siedemset osób zostało rannych. Zginęło 168 osób (163 z samego budynku) w tym małe dzieci.

Kierowca został przypadkowo zatrzymany przez Policję godzinę później i aresztowany za brak prawa jazdy i posiadanie broni. Timothy McVeigh już dobę później został zidentyfikowany jako zamachowiec, który zaparkował feralną ciężarówkę. Śledztwo przebiegało błyskawicznie. Szybko zatrzymano jego wspólnika Terry’ego Nicholsa, obaj wymyślili i przygotowali zamach oraz skonstruowali ładunek wybuchowy. Ich przyjaciel Michael Fortier mający wiedzę o planowanym zamachu, choć nie biorący w nim udziału okazał się kluczowym świadkiem oskarżenia. Wszyscy trzej byli przyjaciółmi z wojska, weteranami wojny w Zatoce Perskiej – McVeigh odznaczony Brązową Gwiazdą. Po powrocie do kraju porzucili wojsko, zaczęli sympatyzować z różnego rodzaju prawicowymi ruchami. McVeigh pisał m.in. do gazet i polityków krytykując podatki i ograniczania posiadania broni. Podczas oblężenia Waco i później aktywnie przyłączył się do kampanii w obronie swobodnego dostępu do broni i nawiązał kontakt z przyjaciółmi. W procesie i oczekując na wykonanie kary śmierci jako bezpośrednią motywacje dla zamachu podawał wydarzenia w Waco i Ruby Ridge. McVeigh został stracony 11 czerwca 2001 roku, równo za trzy miesiące w Stany Zjednoczone na niespotykaną skalę uderzy terroryzm z zewnątrz.

Dziś kiedy na skutek wydarzeń 11. września i jego następstw, uwaga amerykańskiej opinii publicznej przeniosła się na zagrożenia zewnętrznym terroryzmem, niebezpieczeństwa znajdujące swe źródła od wewnątrz, zdają się zabezpieczone. Czy kiedy rząd federalny poszerzył swoje prawa i wzmocnił wewnętrzne agendy bezpieczeństwa, bulgoczący przed 11. września wywrotowy kociołek, który wybuchł ledwie 6 lat przed 11.września w Oklahoma City, nie wybuchnie po raz kolejny ze wzmocnioną siłą? Tym razem już nie jako czyn pojedynczego straceńca, ale zorganizowanej grupy?

Był 1 marca 1954 roku. Dla mieszkańców spokojnego atolu tropikalnych wysp Rongelap, położonych na środkowym Pacyfiku, dzień ten miał okazać się niespodziewanym koszmarem. Nagle w upalnym klimacie z nieba zaczął prószyć biały śnieg. Wg świadków, „dzieci wybiegły na dwór z chat, łapiąc, a nawet połykając opadające białe płatki, myśląc, że to śnieg, o którym tyle czytały w książeczkach i gazetach. Jednak wkrótce potem skóra zaczęła je piec i robiła się czerwona, w miejscu gdzie upadły płatki, a dzieci zaczęły wymiotować krwawą mazią i dostały biegunki. Płatki, które opadły na skórę, nie chciały zejść lub odchodziły wraz ze skórą”. Radiooperator japońskiego kutra łowiącego w okolicy na widok oślepiającego błysku miał wykrzyknąć „widzę coś większego od słońca!”.

Na położonym około dwieście kilometrów na zachód, atolu Bikini, objawiła się siła najpotężniejszego oręża dzierżonego przez człowieka, przerażając nawet jego twórców. Amerykanie zdetonowali zmodyfikowaną bombę wodorową (termojądrową) wzbogaconą o deuterek litu, w płaszczu uranowym uważanym za materiał nie rozszczepialny. Obudowa, która miała być „nieczynna”, sprawiła ze moc bomby była niemal 4 razy większa niż zakładano w najłagodniejszych przewidywaniach, a prawie dwa razy większa niż w najostrzejszych. Bomba „Shrimp” (krewetka) okazała się najpotężniejszą bombą wodorową zdetonowaną przez Stany Zjednoczone w ogóle – jej siła wyniosła 15 Megaton (przewidywano zaledwie 4-8 Mt), czyli 1000 razy więcej niż bomba zrzucona na Hiroszimę.

Ognista kula osiągnęła 5 km średnicy i wzniosła się na 11 km (w ciągu minuty); po mniej niż 10 minutach osiągnęła aż 100 km. Chmurę i kulę ognia było widać z atolu Kwajalein odległego o 450 km.

Jako, że większość siły wybuchu pochodziła z rozszczepienia, a nie syntezy, nastąpił bezprecedensowy opad radioaktywny, który z wiatrem w kierunku wschodnim objął wiele zamieszkanych wysp na odległość dochodzącą, aż do 600 km.

Amerykanie w cztery dni po eksplozji podjęli decyzję o natychmiastowej ewakuacji całego atolu, ale dla wielu pomoc przybyła za późno. Nie wiadomo dokładnie, ile osób zginęło lub odniosło poważne obrażenia wskutek opadu. U osób napromieniowanych zaobserwowano wymioty, biegunki, utratę włosów, „ślepotę atomową” (uszkodzenia wzroku wywołane promieniowaniem), poparzenia (w tym wewnętrzne, głównie u dzieci które połykały „śnieg”). Załoga japońskiego kutra wkrótce zmarła w wyniku choroby popromiennej. Jako że Amerykanie postanowili sprawę zatuszować, to dzięki ofierze japońskich rybaków świat w ogóle dowiedział się o całym zdarzeniu. Napromieniowani zostali także amerykańscy marynarze i naukowcy, poddani opadowi radioaktywnemu. Wszystko to nie spowodowało jednak większych zakłóceń w realizacji programu „Castle” – serii prób atomowych w atolu Bikini w kolejnych miesiącach w  tym samym roku. Stawka wyścigu zbrojeń postępującej zimnej wojny była zbyt wielka by przejmować się jednostkowymi ofiarami, zresztą niejako przy okazji wykorzystano je do badań nad skutkami opadu radioaktywnego.

Niewinne pierwsze ułamki sekund eksplozji amerykańskiej "krewetki" o sile 15Mtn.

Jako że rachunek prawdopodobieństwa bywa bezwzględny, przy skali operowania bronią jądrową i jej liczbie dalsze wypadki były tylko kwestią czasu.

27 lipca 1956. na lotnisku w Lakenheath (Anglia) amerykański samolot B-47 Stratojet zjechał z pasa startowego i uderzył w zabudowania magazynowe, w których przechowywano m.in. trzy bomby atomowe typu MK-6. Wybuch i pożar paliwa lotniczego objął bunkry magazynów, w których znajdowała się również inna broń i amunicja. Same bomby atomowe zostały uszkodzone, ale nie spłonęły i nie wybuchły. W wypadku zginęła załoga feralnego samolotu. Szczegóły wypadku były ukrywane tajemnicą wojskową, aż do roku 1979.

Ponieważ bomby atomowe jak to bomby mają z zadanie spadać, ale nie wszystkie spadają tam gdzie spaść mają, więc jedna spadła…

27 maja 1957 samolot B-36 Peacemaker przewoził bombę atomową z bazy w Biggs w Teksasie (USA) do bazy w Kirtland w stanie Ohio. O godzinie 11⁵⁰ czasu miejscowego, podczas podejścia do lotniska w Kirtland (około 300 km na północny zachód od Waszyngtonu), na wysokości około 500 metrów z samolotu wypadła, wraz z drzwiami przedziału bombowego, przewożona w nim bomba. Spadochrony wprawdzie zadziałały automatycznie, ale ze względu na małą wysokość w chwili opuszczenia samolotu – nie otworzyły się do końca. Bomba upadła siedem kilometrów na południe od bazy, ok. 500 metrów na zachód poza granicą strefy wojskowej. W wyniku uderzenia, w bombie zadziałały zapalniki ładunków klasycznych, które rozerwały bombę i wybiły w ziemi krater głębokości 3,5 i średnicy 7 metrów. Szczątki bomby rozrzucone zostały w promieniu półtora kilometra od miejsca upadku bomby. Według źródeł wojskowych, nie nastąpiło skażenie terenu wokół miejsca katastrofy, ponieważ ze względów bezpieczeństwa na czas transportu ładunek nuklearny nie znajdował się w zgubionej bombie, tylko bezpiecznie wylądował wraz z samolotem.

Samoloty też czasami spadają. Co jednak, jeśli mają na pokładzie wyjątkowy ładunek?

15 października 1959 dwa samoloty B-52 Stratofortress wystartowały z bazy wojsk lotniczych w Columbus w stanie Missisipi, USA około godz. 14³⁰ czasu miejscowego. Latająca cysterna KC-135 wystartowała z tej samej bazy o 17³³. Spotkanie w celu dotankowania obu B-52 wyznaczono w okolicach Hardinsburgu (Kentucky), na wysokości ok. 11 km. Pogoda była dobra, noc, powietrze czyste, nie było turbulencji. Krótko po zakończeniu tankowania drugiego z pary B-52 doszło do jego kolizji z KC-135. B-52 miał na pokładzie dwie bomby atomowe. Pilotowi, pilotowi-instruktorowi, nawigatorowi radaru i oficerowi uzbrojenia B-52 udało się opuścić samolot, ale wraz z samolotem roztrzaskali się o ziemię drugi pilot, nawigator, nawigator-instruktor i tylny strzelec pokładowy. Zginęła też cała czteroosobowa załoga cysterny K-135. Obie bomby znajdujące się w B-52 zostały odnalezione w rozbitym samolocie – według źródeł wojskowych – w stanie nienaruszonym (ang. nuclear weapons were recovered intact), choć potwierdzono, że jedna z nich była częściowo nadpalona. Nie doszło do skażenia.

Generalnie jak widać bomby atomowe chyba po prostu muszą latać często i gęsto nawet w czasie pokoju. Cztery z nich podobnie jak wiele ich koleżanek wcześniej, wybrały się pewnego dnia do Europy…

Niemal identyczne zdarzenie jak w Columbus, miało miejsce 17 stycznia 1966. Bombowiec strategiczny B-52 Stratofortress odbywał rutynowy manewr tankowania w powietrzu z latającej cysterny typu KC-135. Podczas manewru bombowiec zbliżył się zbyt mocno do cysterny, wskutek czego wysięgnik podajnika paliwa wbił się w kadłub. Nastąpił zapłon paliwa w podajniku, a następnie w głównych zbiornikach KC-135. Wybuch zbiorników spowodował zniszczenie KC-135 oraz przełamanie kadłuba bombowca. Cała 4-osobowa załoga KC-135 zginęła w katastrofie. Spośród 7-osobowej załogi B-52 jedynie czterem lotnikom udało się pomyślnie katapultować z samolotu.

Podczas katastrofy złamaniu uległa konstrukcja mocująca 4 bomby termojądrowe typu MK28FI. Wszystkie bomby zostały uwolnione i wypadły z uszkodzonego bombowca. Mimo iż bomby nie były uzbrojone, automatyczne systemy kontroli opadania zadziałały i otworzyły spadochrony hamujące (służące oryginalnie do opóźnienia detonacji bomby w przypadku zrzutu na niskiej wysokości). Trzy z bomb opadły na ląd w pobliżu rybackiej wioski Palomares. Czwarta wpadła do morza.

Trzy z bomb MK28FI szybko odnaleziono w pobliżu Palomares. Czwartą udało się odnaleźć i wydobyć dopiero po 81 dniach akcji poszukiwawczej. Kluczowe dla sukcesu akcji wydobywczej czwartej bomby były informacje jednego z lokalnych rybaków, który widział opadającą na spadochronie do morza bombę.

Dwie spośród bomb, które opadły na ląd zostały poważnie uszkodzone wskutek uderzenia. Uszkodzenia te spowodowały eksplozję części ładunków konwencjonalnych, przeznaczonych oryginalnie do skoordynowanej eksplozji mającej na celu ściśnięcie i zapoczątkowanie reakcji rozszczepienia plutonu (który w tych typach bomb służył jako zapalnik syntezy termojądrowej). Na skutek tych wybuchów część masy ładunków plutonu została rozrzucona po okolicy powodując skażenie radioaktywne. Usunięcie skutków skażenia wymagało wywiezienia dużej ilości okolicznej gleby. Pozostałości skażenia są do dziś wykrywalne w rejonie upadku bomb.

Ledwo dwa lata wcześniej…

13 stycznia 1964 w pobliżu Cumberland w stanie Maryland (USA) nastąpiła kolejna katastrofa lotnicza z bronią jądrową na pokładzie. W czasie lotu B-52 z bazy lotniczej w Westover (Massachusetts) do macierzystej bazy Turner w Albany w stanie (Georgia), samolot po drodze natrafił na silne turbulencje. W trakcie zmiany pułapu nastąpiło poważne mechaniczne uszkodzenie struktury samolotu wskutek jednej z kolejnych nadzwyczaj silnych turbulencji. Samolot nie mógł kontynuować lotu i spadł w odległej od dróg i ludzkich osad górzystej i zalesionej okolicy Cumberland. Z wypadku spośród pięciu członków załogi uratowali się tylko pierwszy i drugi pilot. Strzelec i nawigator wprawdzie wylądowali żywi na spadochronach, ale wkrótce zmarli na ziemi wskutek przemarznięcia. Nawigator radaru nie wyskoczył z samolotu i zginął w jego szczątkach. Porywisty wiatr i padający śnieg, silny mróz i niedostępna okolica bardzo opóźniły akcję ratunkową tak, że w chwili, kiedy dotarto do szczątków maszyny pokryta była ona czterdziestocentymetrową warstwą świeżego śniegu. Obie bomby przetrwały katastrofę – wg oficjalnych doniesień – w stanie „względnie nienaruszonym” (ang. relatively intact).

Ameryka to jednak kraj, gdzie nawet wojsku ciężko jest utrzymać niektóre sekrety w tajemnicy. Drugi kraj żonglujący tysiącami atomówek, którego mieszkańcy słyną wszak z legendarnej fantazji, strzeże swoje sekrety znacznie lepiej. Ponieważ radioaktywne wypadki w wykorzystaniu cywilnym zdarzały się często na całym świecie, z tego najbardziej spektakularne w ZSRR (każdy wie o Czarnobylu, a kto słyszał o znacznie poważniejszych wydarzeniach w Kysztymie w 1957?) można być pewnym, że liczba podobnych incydentów z bronią jądrową odpowiada tam co najmniej ujawnionym przypadkom amerykańskim i już nawet nie chodzi o sensacje wyjątkowe jak osławione atomowe walizki, które miały zniknąć w znacznej liczbie czy zagubione głowice atomowe przy wyprowadzaniu wojsk rosyjskich z państw byłego bloku wschodniego.

Te znane wojskowe wpadki ZSRR są znane, dlatego że wydarzyły się poza granicami. W powietrzu..

Podczas nieudanego wyrzucenia na orbitę radzieckiego satelity Kosmos 954 z reaktorem atomowym na pokładzie, paliwo jądrowe spadło na Ziemię wraz z satelitą 24 stycznia 1978 roku. Satelita spadł w okolicach Wielkiego Jeziora Niewolniczego w północno-zachodniej Kanadzie rozrzucając materiał radioaktywny na powierzchni 124 tys. km². Poszukiwania satelity prowadziły z lądu i powietrza zespoły amerykańsko-kanadyjskie aż do października, gdy ochłodzenie i lody spowodowały zaprzestanie poszukiwań. Udało się odnaleźć 12 większych części wraku z szacunkową zawartością tylko 1% paliwa. Poszukiwania i prace zabezpieczające zostały oszacowane na 15 milionów dolarów, a rachunek został wystawiony rządowi ZSRR na sumę 6 milionów dolarów. Choć jedynie niecała połowa tej sumy została zapłacona (3 miliony), to i tak wywołało to wielkie zdziwienie ze względu na fakt, że ZSRR w ogóle przyznał się do utraty satelity.

Pod wodą…

4 lipca 1961 roku na atomowym okręcie podwodnym z pociskami balistycznymi K-19, doszło do awarii systemu chłodzenia reaktora jądrowego i niebezpiecznego wzrostu temperatury, która osiągnęła prawie temperaturę topnienia prętów paliwowych. Kapitan okrętu zadecydował o podjęciu próby naprawy reaktora przez członków załogi. W wyniku napromieniowania i następstw choroby popromiennej 8 marynarzy uczestniczących bezpośrednio w naprawie reaktora zmarło w ciągu tygodnia, a 20 członków załogi w ciągu kolejnych kilku lat.

Na wodzie, tym razem w ZSRR…

10 sierpnia 1985, okręt podwodny К-431 floty pacyficznej ZSRR stojący u nabrzeża stoczni w zatoce Czażma uległ zniszczeniu w wyniku eksplozji reaktora jądrowego. Do wybuchu doszło na skutek błędów w obsłudze podczas otwierania reaktora. Spowodowało to samoczynną, niekontrolowaną reakcję łańcuchową uranu i wybuch. W efekcie zginęło na miejscu 10 marynarzy z okrętu, sama łódź zatonęła, a zatoka Czażma została skażona radioaktywnie. W 1992 poważne skażenie obejmowało 100 km².

Los ludzkości, jako całości będzie taki, na jaki ona zasługuje. Albert Einstein

Tekst nakreślony dzięki wydatnej pomocy nieocenionej Wikipedii.

Miejsce katastrofy pod Mirosławcem.

Czasami bieg zdarzeń zdaje się bardziej przekorny,  bardziej symboliczny, niż najbardziej wymyślne nieprawdopodobne scenariusze.

23. stycznia 2008, o godzinie 19:07, wojskowy samolot transportowy CASA (13. Eskadra Lotnictwa Transportowego), wraz  wyższymi dowódcami taktycznymi polskich sił powietrznych, powracającymi z 50. Konferencji Bezpieczeństwa Lotów Lotnictwa Sił Zbrojnych, podchodząc do lądowania w trudnych warunkach pogodowych na lotnisko w Mirosławcu, rozbija się. Ginie 20 oficerów, w tym 4 członków załogi.

Raport dobitnie wskazuje winę pilotów, oraz cały ciąg naruszeń procedur i przepisów bezpieczeństwa lotu.

10. kwietnia, o godzinie 8:56 czasu polskiego, samolot prezydencki TU-154 (36. Specjalny Pułk Lotnictwa Transportowego), udając się na obchody 70. rocznicy mordu w Katyniu, podchodząc do lądowania w trudnych warunkach pogodowych na lotnisko w Smoleńsku, rozbija się. Ginie 96 osób na czele z Prezydentem RP, w tym 7 najwyższych polskich dowódców wojskowych w tym dowódca sił powietrznych oraz 7 członków załogi.

Raportu na razie brak, co wykaże kiedy już będzie? Jeżeli okaże się, że samolot nie uległ awarii, jakie przyczyny wskaże? Zbliżone i niemal takie same jak przy katastrofie CASY.

Uwaga piszę te słowa 20 kwietnia. Prawdopodobnie będzie to wyglądać tak  (w oparciu o raport CASY):

Bezpośrednią przyczyną katastrofy było nieświadome doprowadzenie przez załogę do nadmiernego obniżenia wysokości samolotu, w wyniku nieprawidłowego rozłożenia uwagi w kabinie,  co doprowadziło do gwałtownego  zderzenia samolotu z ziemią.

Czynniki mające wpływ na przyczynę:

- niewłaściwa współpraca załogi w kabinie,

- niekorzystne warunki atmosferyczne,

- dezorientacja przestrzenna załogi w wyniku niewłaściwego podziału uwagi w czasie lotu bez widoczności ziemi,

- wyłączenie sygnalizacji dźwiękowej urządzenia  pozbawiające załogę informacji o niebezpiecznym zbliżaniu się do ziemi,

- brak obserwacji wskazań radiowysokościomierza, lub

- błędna interpretacja wskazań wysokościomierzy przez załogę, lub

- błędne ustawienie nastawów wysokościomierzy,

- próba nawiązania kontaktu wzrokowego załogi z obiektami naziemnymi podczas lotu bez widoczności ziemi niezgodnie z obowiązującymi procedurami,

- niewłaściwa analiza warunków atmosferycznych przez załogę przed lotem,

- nieustawienie wysokości decyzji (minimalnej wysokości zniżania),

- inne nie decydujące.

Okoliczności sprzyjające zaistnieniu katastrofy.

- posługiwanie się różnymi jednostkami miar przez załogę i kontrolerów,

- brak nawigacyjnego systemu lądowania ILS, która uniemożliwiała wykorzystanie tego systemu w samolocie,

- inne odnośnie lotniska i kontrolerów, nie decydujące.

W wyniku katastrofy CASY, jedyne konsekwencje, poza oczywiście samymi ofiarami, poniosło dosłownie kilku pomniejszych oficerów i to z lotniska w Mirosławcu. Czy wyciągnięto z niej jakiekolwiek głębsze wnioski i czy zamieniono je na wdrożone procedury, czy choćby egzekwowanie tych istniejących? Czy powstały raport można rozumieć jako właściwie wnikliwy? O czym mówiono na 51. i 52. Konferencji Bezpieczeństwa Lotów Lotnictwa Sił Zbrojnych? Co zrobiło MON, dowództwo WP, dowództwo sił powietrznych, gdzie dowódcy tych ostatnich zginęli w Smoleńsku? Czy tak lekko było stać Polskę na skreślenie kilkunastu dobrych pilotów, mimo wszystko na pewno nieprzeciętnych dowódców lotnictwa? A może ich strata okazała się tak druzgocąca, że rychła powtórka była nieunikniona? Co zrobił Rząd w tej sprawie?

Czy Polska to aż chory Kraj, czy tylko Państwo jest niewydolne?

Czy polscy piloci, elita wojskowych elit, od zawsze doskonale wyszkoleni, teraz są niedouczeni, nierozsądni czy tylko głupi? Głupi być nie mogą i nie są, o czym świadczy przykład pilota samolotu prezydenckiego, który zwyczajnie odmówił prośbom by lądować w Tbilisi w strefie działań wojennych. Mówienie o presji lądowania w Smoleńsku to zwykły temat zastępczy i nierozumienie realiów wojskowych, polityk by być politykiem może być nierozsądny i żądać nawet rzeczy głupich. Pilot wojskowy wyznaczony do takich zadań nie może się uginać przed nierozsądnymi lub głupimi, nie może  być na tyle głupi i nierozsądny. Jeżeli był głupi lub nierozsądny, to Państwo jest niewydolne w swym działaniu, a Rząd ma zwyczajnie krew na rękach.

Nadeszła trzecia Rzeczpospolita, niby wolna, niepodległa, nawet oficjalnie gęsto nawiązująca do II RP. Polscy bohaterowie wszak piękni i chwalebni, to okazali się jakby więcej obecni na tabliczkach, znaczkach, w kilka wybranych dni w roku pod Grobem Nieznanego Żołnierza, jakby schowani do szaf, gablot. Nawet te uroczystości jakby uroczyste, ale jakby kostyczne i przymusowe, już nie wspominając o korzeniach politycznych i wartościach osób  tam obecnych i reprezentujących RP. Co dopiero bohaterowie namacalni, widzialni i osiągalni? Oto poupychani na strychach, albo pochowani dla narodu za życia, mimo iż liczni i żyjący.

Jakby mało było zobrzydzenia instytucji państwa w spadku po Polsce ludowej, to naród, szczególnie jego młodsza  część, zachłyśnięta codziennym konsumpcjonizmem, celebro-bohaterami i narkotyzowana faktoidalnym przekazem medialnym, odłożyła patriotyzm na półkę z wazeliną i moherowym beretem. Patriotyzm w odbiorze masowym został sprowadzony do wymachiwania szalikiem przy nielicznych sukcesach polskich sportowców.

Polska coraz zamożniejsza, coraz bardziej kwitnąca, to wyprana z duszy, na przeźroczystych fundamentach. Dokonano pustoszących szkód, niepowetowanych, ale jak się okazało, nie beznadziejnych.

Nie był to człowiek idealny, nie z idealnej partii, nie głoszący idealnych poglądów i miłych dla każdego ucha, nie realizujący idealnej polityki. Nie był idealny ani dla swych politycznych przeciwników, ani dla komentatorów, mediów, ani społeczeństwa. Może o tym zaświadczyć sam autor z powątpiewaniem traktujący niektóre jego decyzje,  w którego godziły bezpośrednio. Nie był idealny, tak jak nie idealna jest Polska. Nie był idealny,  za to stał się idealnym celem…

A jednak ten człowiek miał jeden główny cel i wizję. Nie mógł tworzyć miejsc pracy, nie mógł budować tanich mieszkań, nie mógł bo został Prezydentem. Coś jednak mógł, nagle można było coś czego dotychczas na tym urzędzie nie było można. Począł wietrzyć te zatęchłe gabloty i szafy, wyciągał niczym z kapelusza kolejnych zapomnianych polskich  bohaterów, bo oni wciąż żyli. Nagle okazało się, że polska armia jest na tyle sprawna by była w stanie defilować przed narodem. Okazało się, że wywieszenie flagi przed domem to nie obciach.  Nagle Polska miała swoje polskie zdanie, nagle przestała płynąć z prądem tam gdzie nie było jej po drodze. Aż w końcu okazało się, że prawda o niemych polskich bohaterach woła, by wydobyć ją na wierzch.

Przekonał nawet nieprzekonanych, tych z opozycji, tych z zaciekle wrogiego obozu, tych o zgoła innych wartościach i korzeniach politycznych, o tym świadczy lista ofiar kolejnej tragedii w Katyniu. I na tych niemych ofiarach, które pociągnęły za sobą kolejne stały się obiecywane przez innych cuda. W jakże tragicznych okolicznościach i za jak wielką cenę. Drzewo wolności, jakby przysychało. Teraz  znowu rośnie, znowu podlane krwią bohaterów. W naszych rękach leży, czy w codziennych zmaganiach i zaciętości, znajdziemy czas by pielęgnować to drzewo nadal, by tej najświeższej ofiary nie zmarnować.

Spoczywajcie w pokoju, spoczywaj w pokoju i wierze Panie Prezydencie.

Wiedza jako pojęcie uniwersalne, posiada wiele cząstkowych określeń i znaczeń. Klasyczna definicja wiedzy według Platona, mówi iż wiedza to prawdziwe, uzasadnione przekonanie.

Informacja to mniej lub bardziej kompletna znana właściwość obiektów, której istotą jest zmniejszenie niepewności.

W dużym uproszczeniu nasza świadomość ogólna bądź szczegółowa, to nie żaden magiczny pierwiastek zamknięty bezpiecznie w naszej własnej żelaznej szkatule odporny na bombardowanie zewnętrznych przekazów. To jedynie wypadkowa wiedzy, którą posiadamy i informacji, które z dużym prawdopodobieństwem i względną pewnością co do ich prawdziwości filtrujemy mniej lub bardziej świadomie. Ta nasza bezpieczna szkatuła jest więc w rzeczywistości bardziej pordzewiała i dziurawa niż stare rzeszoto.

Wiemy, że Ziemia jako planeta jest okrągła, nawet jeżeli większość z nas nie ma wiedzy ani możliwości by określić to samodzielnie, a już na pewno nie oglądało jej kulistości namacalnie z przestrzeni kosmicznej, przyjmujemy to jako powszechnie uznany pewnik, choć ledwie pięć, sześć wieków wcześniej wiedzę tą posiadały ledwo jednostki, a większość ludzi żyła w nieświadomości lub przekonaniu, że jest ona płaska jak stół. Identycznie, większość z nas nigdy nie była w Stanach Zjednoczonych, a jednak pobieżnie chyba każdy mógłby o tym kraju opowiadać obrazowo i całkiem dużo, nawet nie zdając sobie sprawy jak bardzo będzie daleko od rzeczywistości, co naturalne jeśli nigdy tam nie był.

W Truman Show, wykreowany świat był całkowicie fałszywy, tak dla jego bohatera, który o nim po prostu nie wiedział, jak i dla otaczających aktorów i telewidzów.  Dla telewidzów był on po prostu z różnych powodów atrakcyjny, oglądali to co chcieli oglądać, świat zbliżony do rzeczywistości, podobny do tego który ich otacza, ale szczegółowo ubarwiany i kreowany przez producentów. Czy oglądany, odbierany, postrzegany przez nas Świat wydaje nam się absolutnie prawdziwy i czy słusznie?

Za Wikipedią: Teoria spiskowa – hipoteza postulująca, że grupa ludzi działa świadomie i w utajnieniu dokonuje aktów dążących do uzyskania korzyści własnych lub/oraz na szkodę innych grup. Częstymi przykładami mogą być: dominacja ekonomiczna, polityczna czy też militarna. W dyskusji pojęcie teorii spiskowej jest używane jako figura retoryczna mająca na celu dyskredytowanie opinii nie przystających do naszego światopoglądu. W potocznym mniemaniu argumenty teorii spiskowej bazują na opiniach oraz radykalnych poglądach osób tworzących tego typu hipotezy. Niemniej jednak teorie te budowane na podstawie faktów i w racjonalny sposób argumentujące ich prawdziwość, są bezpodstawnie traktowane przez większą część społeczeństwa jako fikcja. Konsekwencją tego jest często arbitralne, negatywne oraz obarczone błędem wnioskowanie o tej teorii już na wstępie.

Teoria spiskowa to cudowne hasło. Jakiekolwiek nieścisłości, wątpliwości w stosunku do określonych wydarzeń obarczone etykietą teorii spiskowej, już na samym wstępie tracą w swym szerszym odbiorze racjonalność i powagę, podążając ku skojarzeniom z wątpliwościami śmierci Elvisa Presleya, ku miejscowości Roswell, doniesieniami odnośnie niezidentyfikowanych obiektów latających i łopocząca amerykańską flagą na księżycu. Obdarzyć dane wydarzenie, mianem teorii spiskowej, znaczy paradoksalnie coraz częściej – dodać mu autentyczności, spłaszczyć postrzeganie szczegółów, natomiast wyostrzyć powielany przekaz ogólny.

Na początku lat osiemdziesiątych na środkowym zachodzie Stanów Zjednoczonych zaobserwowano pojawianie się  niezidentyfikowanych obiektów latających. Szybko zjawisko ufo, a raczej jego odbiór społeczny i medialny, przybrało niebotyczne rozmiary. Początkowo od relacji odnośnie nadzwyczajnych statków powietrznych o niespotykanych kształtach spodka, trójkąta i właściwościach przemieszczania się nietypowych dla zwykłych samolotów. Potem było już z górki, relacje odnośnie zielonych ludzików, porwań, bliskich kontaktów, implantów, pielgrzymki łowców ufo, apogeum stanowiło zainteresowanie Hoolywood i filmy takie jak „ET” czy „Bliskie spotkanie trzeciego stopnia”.

F-117 Nighthawk to amerykański odrzutowy samolot bombowy wykonany w technologii stealth wyprodukowany pod koniec lat siedemdziesiątych, oblatany w roku 1981. Konstrukcja wykonana w technologii „latającego skrzydła” zapewnia mu efekt zmniejszonej wykrywalności przez radary, wizualnie daje mu ona nawet na dzień dzisiejszy, specyficzny futurystyczny wygląd rodem z filmów science –fiction. Dopiero w 1988 UASF przyznał się do jego posiadania, publikując kilka niewyraźnych zdjęć. Czyli przez prawie osiem lat, w okresie zimnej wojny, był to samolot ściśle tajny, o ile coś wielkiego co lata i robi dużo huku, może pozostać tajne. Okazuje się, że może, choćby dzięki zielonym ludzikom i latającym spodkom, ale są to fakty dla niszowych pism sensacyjnych, nikt poważny nie potraktuje ich poważnie…

11. września 2001 o godzinie 8.42 Lot 93 United Airlines, startuje z 37 pasażerami i 7 członkami załogi z Newark International Airport w Newark w stanie New Jersey, w kierunku San Francisco International Airport w San Francisco.  Boeing 757 startuje z 40-minutowym opóźnieniem spowodowanym zatłoczeniem pasów startowych.

O godzinie 9.28 trzech z czterech spośród porywaczy rozpoczyna opanowanie samolotu. Wiedzę o tym co działo się dalej na pokładzie samolotu, odwzorowano na podstawie ujawnionych zapisów rozmów z kokpitu odbieranych przez naziemną kontrolę lotów (porywacze nie wyłączyli łączności z ziemią), oraz zapisów z kabiny zachowanych dzięki czarnej skrzynce. Kolejne źródła to zarejestrowane rozmowy telefoniczne pasażerów i członków załogi do rodzin i władz. Szczegółowy opis prawdopodobnego przebiegu wydarzeń na pokładzie samolotu, wraz ze źródłami można znaleźć w internecie. Według nagrań, zamachowcy sugerując, że mają przy sobie bombę, zabili wpierw jednego z pasażerów, następnie dzięki zastraszeniu stewardessy dostali się do kokpitu, gdzie zabili obu pilotów oraz stewardessę. Za sterami zasiadł czwarty z porywaczy Ziad Jarrah, wyłączył transponder, zmieniając kierunek lotu w kierunku wschodnim.

Przestrzeń powietrzna USA patrolowana jest przez utrzymywane bez przerwy w powietrzu samoloty siedmiu wojskowych jednostek NORADu. Samoloty NORADu są w stanie dotrzeć do każdego zakątka Stanów Zjednoczonych w ciągu najwyżej 10 minut. Szczególnie chroniony jest północno-wschodni pas przestrzeni powietrznej USA, który stanowi najbardziej ruchliwe miejsce na kuli ziemskiej. W przeszłości, utrata sygnału czy też jakiejkolwiek łączności z samolotem, pociągała natychmiastowe powiadomienie NORADu, który kierował ku niemu patrolujące non-stop amerykańską przestrzeń powietrzną wojskowe myśliwce.  Obrona powietrzna USA tego dnia stanowi ciekawy odrębny temat, opisany dość szeroko i łatwy do odnalezienia.

Porywacze lotu 93. zamknęli się w kokpicie, pozostawiając pasażerów samych. Pomiędzy 9.30, a 9:55 wykonali oni dość swobodnie wiele rozmów telefonicznych, przekazali w nich sporo informacji o sytuacji w samolocie, oraz dowiedzieli się o wydarzeniach na Manhattanie. Kilku z pasażerów, świadomych samobójczego lotu, w rozmowach wyjawia zamiar zaatakowania porywaczy.

O 9:57 pasażerowie kierują się przez przedział pierwszej klasy w stronę kokpitu. Pilotujący samolot rozpoczyna kilka serii nerwowych manewrów na boki, a później w dół i górę w celu wytrącenia pasażerów z równowagi. Pomimo tego pasażerowie nie rezygnują, by dostać się do kokpitu. Porywacze cały czas głośno dyskutują. Godzina 10:00 Jarrah pyta jednego z kompanów: -Czy to już? Mam to kończyć? – Nie jeszcze nie, skończymy jak tu wejdą. Kilkanaście sekund później słychać głos jednego z pasażerów: – Kokpit! Jak się nie uda zginiemy! Po kolejnych kilkunastu sekundach: -Uderzamy! Pasażerowie próbują wyważyć drzwi kabiny pilotów.

Godzina 10:02:23 Słychać ostatnie nerwowe okrzyki porywaczy (-Kończymy? Mam go rozbić? –Tak, rozbijaj, rozbijaj!). Odczyty wykazują silny ruch wolantu na prawo, samolot przewraca się na plecy, jeden z porywaczy wykrzykuje –Allach jest wielki…

Podaje się, że zgodnie z ostatnim zapisem danych przez czarną skrzynkę o godzinie 10:03:10 samolot ulega katastrofie w okolicach Stonycreek Township w Pensylwanii.

Wcześniej o godzinie 8.40 FAA (Federalna Agencja Lotnictwa) powiadamia NORAD (Dowództwo Obrony Północnoamerykańskiej Przestrzeni Powietrznej i Kosmicznej), o porwaniu lotu 11, natomiast o godzinie 8.43 o porwaniu lotu 175, o 9.24 obie agencje ustanawiają gorącą linię aby rozpatrzyć przypadki lotu 77, wkrótce potem lotu 93.

O 8:46 porwany lot 11 rozbił się o północną wieżę WTC. O 9:03 porwany lot 175 rozbija się o południową wieżę WTC. O 9:37 porwany lot 77 rozbija się o zachodnie skrzydło Pentagonu. Pokazuje to, drastyczną różnicę między założeniami wiążącymi NORAD, a jego efektywnością zarówno w wykrywaniu jak i przechwytywaniu samolotów.

Małe fragmenty Boeinga lotu 93 znaleziono ponad 10 km od miejsca upadku, jeden z silników kilkaset metrów od miejsca katastrofy. Oficjalne zeznania świadków pochodzące ze śledztwa, mówią o obecności w pobliżu małego odrzutowca, oraz odgłosach eksplozji jeszcze przed upadkiem samolotu. Już po rozpoczęciu buntu, jeden z pasażerów w rozmowie telefonicznej mówi o eksplozji i dymie na pokładzie. Z innego równoległego połączenia z samolotu daje się słyszeć jakby silny wiatr. Samolot spada w pozycji odwróconej i uderza w ziemię pod bardzo wysokim kątem, niczym bez ciągu silników. Odczyty sejsmiczne najbliższych stacji jako godzinę uderzenia wskazały godzinę 10:06:05 z dokładnością do 5 sekund. 10:06 podaje wieża kontroli lotów w Clevland jako godzinę utraty samolotu na radarze. Tą samą godzinę podawano oficjalnie przez kilka dni po katastrofie, co zresztą odnotowały media. Gdzie więc są trzy minuty między upadkiem, a ujawnionym zapisem czarnych skrzynek?

Mniej więcej w tym samym czasie, podaje się, że około godziny 10:00, wiceprezydent Dick Cheney jest informowany, że jeden z porwanych samolotów kieruję się na Waszyngton, myśliwce otrzymują rozkaz by strzelać. Później podaje się, że chodziło o lot 77 American Airlines, który uderzył już wcześniej w Pentagon, a NORAD zwyczajnie się pomylił.

Jakieś pół godziny później Cheney w rozmowie z sekretarzem Obrony Rumsfeldem informuję go, że wydał lotnictwu rozkaz strzelania do porwanych samolotów. (Trudne do uwierzenia wydaje się, że rozkaz ten padł tak późno, choć tłumaczyłoby to w jakiś sposób nieporadność sił lotniczych względem pozostałych samolotów, nieporadność bojową, ale nie ich nieobecność. Znalazłem informację, że Bush, który jak wiadomo jeszcze do około 9:15 czytał dzieciom bajki o kózce, wydał ten rozkaz niezależnie, jeszcze przed Cheneyem.)

Cheney: – Trzykrotnie odebraliśmy raporty, że samoloty lecą na Waszyngton. Kilka z nich uznaliśmy za porwane. Zgodnie z instrukcjami prezydenta wydałem rozkaz, by je strącono.
Rumsfeld: – Tak, rozumiem. A komu bezpośrednio wydałeś ten rozkaz?
Cheney: – Przekazano go stąd, ze schronu, przez centrum operacyjne Białego Domu.
Rumsfeld: – OK. Ale mogę spytać, czy ten rozkaz został przekazany myśliwcom?
Cheney: – Tak.
Rumsfeld: – Czyli mamy teraz w górze kilka samolotów, które znają ten rozkaz?
Cheney: – Zgadza się. I jak rozumiem, one już zestrzeliły kilka samolotów.
Rumsfeld: – Na to nie mamy potwierdzenia. Słyszeliśmy, że jeden samolot spadł, ale żaden z naszych pilotów jeszcze nie zameldował o zestrzeleniu

Około 11:15 Doniesienia, o zestrzeleniu jakiegoś obiektu w okolicach Waszyngtonu przez samoloty F15. Nie potwierdzono ich później.

Jeżeli pewne teorię zarzucają amerykańskiej obronie powietrznej nieudolność na granicy celowego wyrafinowania wyliczając kolejno z jak niską prędkością musiałyby lecieć dane myśliwce aby nie przechwycić lotów 11, 175 i 77, a następnie wskazują, że lot 93 nie rozbił się samodzielnie, ale został absolutnie zestrzelony, to ja nie znajduję w tych teoriach krzty logiki.

W co jednak chcemy wierzyć? W heroiczne historie, w które tak łatwo irracjonalnie jesteśmy w stanie uwierzyć bo przecież widzieliśmy je wielokrotnie….na ekranach kinowych. Czy może w twardą rzeczywistość fanatycznych terrorystów, rozbijających sterroryzowane samoloty o budynki wypełnione tysiącami ludzi. Czy ponad godzinę po pierwszym zamachu, już po trzech uderzeniach samolotów, po zawaleniu się jednej z wież, amerykańska obrona powietrzna  i amerykańskie władze mogły sobie pozwolić na nie strzelanie do lotu 93? Był on do osiągnięcia dla samolotów strzegących już w tym czasie przestrzeń nad Waszyngtonem, (które nie zdążyły wcześniej przechwycić lotu 77) w czasie grubo poniżej 10 minut.

O zestrzeleniu lotu 93 początkowo byli przekonani sam Cheney, niektórzy z amerykańskich pilotów (np. Major Daniel Nash), Bush na wieść o katastrofie lotu 93 pytał “Czy zestrzeliliśmy ten samolot czy sam się rozbił?”. Czy aby dnia 11. września nad niewielkim miasteczkiem w Pensylwanii w przeciągu kilku minut, nie skrzyżował się heroizm zwykłych Amerykanów, fanatyzm islamskich bojowników i poczucie służby nieznanego pilota myśliwskiego broniącego przecież ojczyzny?

Pasażerowie lotu 93 mieli wyjątkowego pecha. Ich tragedia miała miejsce 11. września 2001 i nie była tragedią pojedynczą, ale jedną z wielu. Był to jeden z czterech uprowadzonych i rozbitych tego dnia samolotów. Już samo tło katastrofy lotu 93 stanowi, że prawda o niej nie jest nikomu obojętna. Ciężko przygotować spisek na miarę 11. września, ale czy ciężko zmienić jedynie kilka niewygodnych faktów odnośnie strzelania do własnego samolotu i obywateli, zasłaniając cały ciąg nielogicznych zdarzeń jedynie powszechnym chaosem i bałaganem? Nawet jeżeli mogła to być decyzja niezwykle bolesna, niezaleznie od wyboru tylko zła,  to w danej chwili całkowicie rozsądna i zrozumiała, choć po ostudzeniu emocji z całą pewnością bardzo kosztowna politycznie.

Miejsce katastrofy Boeinga United Airlines lot 93 nieopodal Stonycreek Township w Pennsylvanii.